สภษ สุภาษิต, บทที่ สุภาษิต, บทที่ 19
เป็นคนยากจนที่ซื่อสัตย์
ยังดีกว่าเป็นคนหลอกลวงที่โง่
อยากทำโน่นทำนี่โดยขาดความรู้ ย่อมนำไปสู่ความหายนะ
คนที่ทำอะไรอย่างเร่งรีบย่อมผิดพลาด
ความโง่ของคนย่อมทำลายชีวิตของเขาเอง
แต่ใจของเขากลับมาโกรธพระยาห์เวห์
ความมั่งคั่งทำให้มีเพื่อนฝูงมากมาย
แต่ถ้าจนเมื่อไหร่เพื่อนก็ปลีกตัวออกห่าง
พยานเท็จจะต้องถูกลงโทษแน่
พยานที่พูดโกหกก็หนีไม่พ้นโทษหรอก
คนชอบเอาใจคนที่ให้อย่างใจกว้าง
ทุกคนอยากเป็นมิตรกับคนที่ให้ของขวัญ
ส่วนคนยากจน ขนาดพี่น้องของเขาเองก็ยังรังเกียจเลย
แล้วเพื่อนๆของเขา จะไม่ยิ่งตีตัวออกห่างหรือ
เมื่อเขาจะขอความช่วยเหลือ
ทุกคนก็หลบหน้ากันไปหมด
คนที่แสวงหาความเข้าใจ ก็รักตนเอง
คนที่รักษาความรู้ ก็พบกับความสำเร็จ
พยานเท็จจะต้องถูกลงโทษแน่
พยานที่พูดโกหกจะพินาศ
มันไม่เข้าท่าเลย ที่คนโง่จะอยู่อย่างหรูหรา
ยิ่งไม่เข้าท่าใหญ่ ที่ทาสจะขึ้นมาปกครองพวกเจ้านาย
คนฉลาดโกรธช้า
และถ้าเขามองข้ามความผิดที่คนอื่นทำต่อเขา มันก็จะทำให้เขามีชื่อเสียงมากขึ้น
ความโกรธของกษัตริย์เปรียบเหมือนสิงโตคำราม
ส่วนความโปรดปรานของเขา เปรียบเหมือนน้ำค้างบนใบหญ้า
ลูกชายที่โง่เขลาก็นำความหายนะมาสู่พ่อ
ส่วนภรรยาที่ชอบชวนทะเลาะวิวาท ก็เปรียบเหมือนหลังคาที่รั่วไม่หยุด
บ้านและทรัพย์สมบัติเป็นมรดกที่ได้จากพ่อ
แต่ภรรยาที่รู้จักคิดนั้นมาจากพระยาห์เวห์
คนขี้เกียจนอนได้ทั้งวัน
คนเกียจคร้านจะหิวโหย
คนที่เชื่อฟังคำสั่งสอน ก็รักษาชีวิตของตน
ส่วนคนที่ประมาทในทางของตนก็จะตายไป
การเอื้อเฟื้อต่อคนจน คือการให้พระยาห์เวห์ยืม
และพระองค์จะตอบแทนความดีที่เขาทำ
ตีสอนลูกชายของเจ้าในขณะที่ยังไม่สายเกินไป
เมื่อเจ้าไม่ยอมตีสอนเขา ก็เท่ากับฆ่าลูกตัวเอง
คนขี้โมโหจะต้องได้รับโทษ
ถึงเจ้าจะช่วยชีวิตเขา เจ้าก็ต้องช่วยอยู่เรื่อยไป
ฟังคำแนะนำ และยอมรับคำตักเตือน
เพื่อว่าเจ้าจะได้ฉลาดในที่สุด
มนุษย์มีแผนมากมายในใจ
แต่แผนที่สำเร็จคือแผนของพระยาห์เวห์
ความโลภเป็นเรื่องน่าอับอาย19:22 ความโลภเป็นเรื่องน่าอับอาย หรือแปลได้อีกอย่างหนึ่งว่า “คนอยากได้เพื่อนที่เขาไว้วางใจได้”
เป็นคนจนดีกว่าเป็นคนโกหก
ความยำเกรงพระยาห์เวห์นำไปสู่ชีวิต
ทำให้ผู้นั้นได้พักผ่อนอย่างเป็นสุข ไม่มีภัยอันตรายมากล้ำกรายได้
คนขี้เกียจซุกมือไว้ในชาม
และไม่ยอมแม้แต่จะยกอาหารเข้าปาก
ถ้าตีสอนคนหยิ่งจองหอง คนอ่อนต่อโลกจะได้เห็นแล้วรู้จักคิด
ว่ากล่าวคนหัวไวแล้วเขาจะฉลาดขึ้น
คนที่ปล้นพ่อ และทำให้แม่ไร้ที่อยู่
ก็นำความอับอายและความอัปยศมาสู่ตนเอง19:26 นำความอับอายและความอัปยศมาสู่ตนเอง หรือแปลได้อีกอย่างหนึ่งว่า “เป็นลูกที่นำความอับอายและความอัปยศมาสู่พ่อแม่”
ลูกเอ๋ย ถ้าอยากจะทิ้งทางแห่งปัญญาไป
ก็หยุดฟังคำตักเตือนสิ
พยานที่ไร้ค่าก็เยาะเย้ยความยุติธรรม
ปากของคนชั่วก็เอร็ดอร่อยกับความชั่ว
การลงโทษก็เตรียมไว้สำหรับคนหยิ่งจองหอง
การโบยตีก็เตรียมไว้สำหรับหลังของคนโง่