Ano ang aming pinaniniwalaan
Ipinapahayag namin ang Kredo ng mga Apostol bilang pagpapahayag ng aming pananampalataya, at ito ang aming pinagtatayuan sa aming paglilingkod:
Sumasampalataya ako sa Diyos Amang makapangyarihan sa lahat,
na may gawâ ng langit at lupa.
Sumasampalataya ako kay Hesukristo,
iisang Anak ng Diyos, Panginoón nating lahat.
Nagkatawang-tao Siya lalang ng Espíritu Santo,
ipinanganak ni Mariang Birhen.
Pinagpakasakit ni Póncio Pilato,
ipinakò sa krus, namatay, inilibing.
Nanaog sa kinaroroonan ng mga yumao.
Nang may ikatlong araw, nabuhay na mag-ulî.
Umakyat sa langit,
náluluklók sa kanan ng Diyos Amang makapangyarihan sa lahat.
Doon magmumulang paririto at huhukom sa nangabubuhay at nangamatay na tao.
Sumasampalataya naman ako sa Diyos Espíritu Santo,
sa banal na iglesyang pangkalahatan;
sa kasamahan ng mga Banal;
Sa kapatawaran ng mga kasalanan,
Sa pagkabuhay na mulî ng nangamatay na tao,
At sa buhay na walang-hanggán.
Amen.
Ngayon, may ilang taong tumatawag sa kanilang sarili na mga Kristiyano ngunit hindi laging kapareho ng sa amin ang kanilang pinaniniwalaan. Kaya ipinaliliwanag namin dito kung paano namin nauunawaan ang kredong ito.
Ang Trinidad
Naniniwala kaming iisa lamang ang Diyos, at ang Diyos na ito ay umiiral sa tatlong Persona: ang Ama, ang Anak at ang Banal na Espiritu.
Para sa amin, ang Trinidad ay sa maraming paraan isang dakilang hiwaga. Ngunit kasabay nito, ito ay isang tumpak na buod ng maraming katotohanan sa Bibliya tungkol sa kalikasan ng ating kahanga-hanga at pambihirang Diyos.
Ang Diyos Ama
Sumasampalataya kami sa Diyos Amang makapangyarihan sa lahat,
na may gawâ ng langit at lupa.
May iisang tunay na Diyos — ang Diyos na pinaniniwalaan ng mga Kristiyano. Ang mga diyos ng ibang relihiyon ay mga mandaraya, mga diyus-diyosan, mga huwad na diyos. Ang Diyos ang nag-iisang tunay na Diyos, at taglay niya ang kapangyarihang lumikha, magwasak at magligtas.
para malaman ng lahat ng bayan sa buong mundo na ang Panginoon ay siyang Diyos at wala nang iba pa.
Sapagkat makapangyarihan kayo at ang mga gawa nʼyo ay kahanga-hanga. Kayo ang nag-iisang Diyos.
Ang Panalangin ni Haring Ezequias
Kaya, Panginoon naming Diyos, iligtas po ninyo kami sa kamay ng Asiria, para malaman ng lahat ng kaharian dito sa mundo na kayo lang, Panginoon, ang Diyos.”
sapagkat iisa lamang ang Diyos, at ituturing niyang matuwid ang sinuman batay sa pananampalataya nito kay Kristo, Hudyo man ito o Hentil.
Naniniwala kang may iisang Diyos? Mabuti iyan! Subalit kahit ang masasamáng espiritu man ay naniniwala rin, at nanginginig pa nga sa takot.
Iisa lamang ang Diyos. Totoo ito noong panahon ng Lumang Tipan. Totoo ito noong panahon ng Bagong Tipan. Totoo ito noong mga unang siglo ng Iglesya. Totoo pa rin ito ngayon.
Sa mundo ngayon, bukod sa Kristiyanismo, maraming iba pang relihiyon — Hinduismo, Shintoismo, paganismo, itim na mahika, Islam, Judaismo, lahat ng uri ng paniniwala ng mga tribo, at iba pa. Ngunit ang kanilang mga diyos ay mga diyus-diyosan lamang. May mga sumasamba sa mga demonyo. May mga nagpaparangal sa nilikhang mundo. At may mga sumasamba sa bunga ng sarili nilang guni-guni. Sinasabi ng Bibliya na ang Diyos lamang ng mga Kristiyano ang tunay na Diyos; ang Diyos lamang ng mga Kristiyano ang hahatol sa mundo; at ang Diyos lamang ng mga Kristiyano ang may kapangyarihang magligtas sa atin.
Walang hangganan ang kapangyarihan ng Ama, sapagkat taglay niya ang lakas at kakayahang gawin ang lahat ng nais niya. Walang katumbas ang kanyang kapangyarihan, sapagkat siya lamang ang may ganoong kapangyarihan, at iisang Diyos lamang ang makapangyarihan sa lahat.
Naniniwala kaming ang ating Diyos ang lumikha ng langit at lupa, na ang Diyos lamang ang lumikha ng sansinukob. At ang Diyos lamang ang patuloy na nagbibigay-buhay sa lahat ng umiiral, na nag-iingat sa mundong nilikha niya.
Bagaman ang Ama ang may pangunahing papel sa paglikha at pag-iingat ng langit at lupa, nakikita natin sa Kasulatan na ang buong Trinidad ay may bahagi sa mga gawang ito. Ang Anak ang naging paraan, o kasangkapan, na ginamit ng Ama sa paglikha ng mundo at ginagamit pa rin niya hanggang ngayon sa pag-iingat nito. Hindi gaanong malinaw na nakasaad sa Kasulatan ang bahagi ng Banal na Espiritu sa paglikha.
Ang Paglikha
Nang pasimula, nilikha ng Diyos ang langit at ang lupa. Ang lupa noon ay wala pang anyo at wala pang laman. Ang tubig na pumapaibabaw sa lahat ay balot ng kadiliman, at ang Espiritu ng Diyos ay kumikilos sa ibabaw ng tubig.
Ang mga salitang Espiritu ng Diyos ay literal na tumutukoy sa Diyos sa lahat ng kanyang Persona. Ngunit mula sa ating pananaw sa Bagong Tipan, nakikita nating dito ay itinuturo ang gawain ng isang Persona ng Trinidad — ang Banal na Espiritu.
Si Hesukristo
Sumasampalataya kami kay Hesukristo, iisang Anak ng Diyos, Panginoón nating lahat. Nagkatawang-tao Siya lalang ng Espíritu Santo, ipinanganak ni Mariang Birhen. Pinagpakasakit ni Póncio Pilato, ipinakò sa krus, namatay, inilibing. Nanaog sa kinaroroonan ng mga yumao. Nang may ikatlong araw, nabuhay na mag-ulî. Umakyat sa langit, náluluklók sa kanan ng Diyos Amang makapangyarihan sa lahat. Doon magmumulang paririto at huhukom sa nangabubuhay at nangamatay na tao.
Sinasabi ng Bagong Tipan na si Hesus ang Anak ng Diyos, na tumutukoy sa kanyang kinalalagyan sa Trinidad. Sinasabi nito ang pagka-Diyos ni Hesus at ang kanyang walang hanggang pagiging Anak, na umiiral na bago pa siya dumating sa lupa. Si Hesus lamang ang Anak ng Diyos na ipinanganak mula pa sa walang hanggan at laging umiiral.
Ang Kapangyarihan ng Anak
Dahil sa sinabing ito ni Hesus, lalo nilang sinikap na patayin siya. Sapagkat hindi lang niya nilabag ang batas tungkol sa Araw ng Pamamahinga, kundi tinawag pa niyang Ama ang Diyos, at sa gayoʼy ipinapantay niya ang kanyang sarili sa Diyos.
Si Hesus ay lubos ding tao: ipinagbuntis siya sa pamamagitan ng Banal na Espiritu at ipinanganak ni Mariang Birhen. Tulad ng lahat ng tao pagkatapos nina Adan at Eva, nagsimula ang kanyang buhay sa sinapupunan ng kanyang ina; natural ang naging takbo ng pagbubuntis ni Maria at natapos ito, sa takdang panahon, sa pagsilang kay Hesus, at lubos ding natural ang pangyayaring ito. Dahil dito, pinagdudahan pa ng kanyang mapapangasawa na si Jose ang katapatan niya, ngunit ipinakita ng Diyos sa kanya ang katotohanan sa panaginip. Kaya nakikita nating ang sanggol na si Hesus ay dumating sa mundo sa parehong paraan ng pagsilang ng karaniwang mga batang tao.
Mula sa Kasulatan, nakikita nating nagdusa si Hesus sa ilalim ni Poncio Pilato, ipinako sa krus, namatay at inilibing. Ito ang mga pangyayaring maaari lamang maranasan ni Hesus bilang tunay na tao.
Habang namamatay, binabanggit ni Hesus ang kanyang “kaluluwa” o “espiritu”:
Ang Pagkamatay ni Hesus
(Mat. 27:45‑56; Mar. 15:33‑41; Juan 19:28‑30)
Sumigaw nang malakas si Hesus, “Ama, ipinagkakatiwala ko sa inyong mga kamay ang aking espiritu!”23:46 Salmo 31:5. At pagkasabi niya nito, nalagot ang kanyang hininga.
Sa kanyang pagkamatay sa krus, alam ni Hesus na bagaman ilalagay sa libingan ang kanyang katawan, ang kanyang espiritung pantao (iyon ay, ang kanyang kaluluwa) ay mapupunta sa Diyos Ama.
Nakikita rin natin sa Kasulatan na ang kamatayan ni Kristo ang nagbabayad para sa kasalanan, sapagkat si Kristo ang naging handog na kapalit natin. Pinasan ni Hesus ang pagkakasala para sa ating kasalanan at tinanggap ang parusa para rito. Kapag nananampalataya tayo kay Kristo, ang nagawa ng kanyang kamatayan ay naiaangkop sa atin, at tinatanggap natin ang kapatawaran ng mga kasalanan at kapayapaan sa Diyos.
Sa pamamagitan ng kanyang pagkabuhay na muli, tinalo ni Hesus ang kamatayan, at mula ngayon ay wala nang kapangyarihan ang kamatayan sa kanyang bayan. Oo, namamatay tayo sa pisikal na kamatayan, ngunit hindi namamatay ang ating mga kaluluwa at hindi nila dinaranas ang hirap ng kamatayan. Bukod dito, ang pagkabuhay na muli ni Hesus ay nangangahulugang balang araw ay bibigyan din tayo ng Diyos ng mga katawang muling nabuhay — gaya ng taglay ngayon ni Hesus — na hindi na sakop ng kamatayan.
Si Hesus ang sentro ng ating pananampalataya. Siya ang Panginoon ng sansinukob, ang sentrong inaikutan ng buong kasaysayan ng sangkatauhan. Siya ang ating Diyos, ang ating dakilang punong pari, ang ating Hari. At ang ating kaligtasan ay nasa pagkilala sa kanya, pag-ibig sa kanya at pagkakaroon ng buhay sa pakikipag-isa sa kanya.
Ang Banal na Espiritu
Sumasampalataya naman ako sa Diyos Espíritu Santo.
Mula pa noong ikaapat na siglo, halos hindi na kailanman kinuwestiyon ang pagka-Diyos ng Banal na Espiritu. Malinaw itong sinasabi ng Kasulatan at laging pinanghawakan ng iglesya. Kahit noong mga unang siglo ng Kristiyanismo, napakabihirang kuwestiyunin ang pagka-Diyos ng Banal na Espiritu, at ginawa lamang ito ng mga nagpipilit na ang Diyos ay iisang Persona.
May mga talata sa Kasulatan kung saan tuwirang tinatawag na “Diyos” ang Banal na Espiritu:
Nagtanong si Pedro, “Ananias, bakit ka nagpalinlang kay Satanas? Nagsinungaling ka sa Banal na Espiritu at itinago mo ang ilang bahagi ng pinagbilhan ng lupa ninyo. Hindi baʼt ikaw ang may-ari ng lupa bago mo ʼyon ipinagbili? At nang maipagbili na, hindi baʼt ikaw rin ang magpapasya kung ano ang gagawin mo sa pera? Paano mo nagawang magbalak ng ganito sa iyong puso? Hindi ka sa tao nagsinungaling, kundi sa Diyos!”
Kapag sinasamba natin ang Diyos, kinikilala at ipinapahayag natin ang pagka-Diyos ng Banal na Espiritu. Yumuyuko tayo sa kanya at tapat tayong naglilingkod sa kanya. Nananalangin tayo sa kanya, pinupuri natin siya sa mga awit at binibigyang-pansin natin ang kanyang paglilingkod sa atin sa pamamagitan ng mga sakramento at mga espirituwal na kaloob.
Ang Banal na Espiritu ay tuwiran at personal na naroroon sa buong sangnilikha. Sa pamamagitan ng kanyang Espiritu, nananatili ang Diyos sa atin at nananahan sa atin. Sa kapangyarihan ng Espiritu, ang Diyos ay lumilikha, nag-iingat, gumagawa ng mga himala, at iba pa.
Ang Iglesya
Kapag narinig ng mga tao ang salitang “iglesya”, karamihan sa kanila ay nag-iisip ng isang gusali kung saan nagtitipon ang mga Kristiyano para sa pagsamba. Maaaring ito ay isang malaki at magarbong katedral. Maaaring isa itong maliit at payak na kapilya o kahit isang dating bodega. Ang bahay ninuman, isang kubo, o kahit isang yungib na pinagtitipunan ng mga mananampalataya ay maaaring maging iglesya. Ngunit sa Bibliya, ang “iglesya” ay nangangahulugan muna sa lahat ng bayan ng Diyos, ang banal na pamayanan ng mga nagpapahayag ng pananampalataya sa Ama, sa Anak at sa Banal na Espiritu.
Sumasampalataya kami… sa banal na iglesyang pangkalahatan
Sa ating panahon, maraming Kristiyano ang hindi nakakakita ng pangangailangan sa Iglesya. Madalas isipin ng mga taos-pusong mananampalataya na ang iglesya bilang organisasyon ay isang imbensiyon lamang ng tao na humahadlang lamang sa sariling kaugnayan ng isang tao sa Diyos. Ngunit ang turo ng Bibliya ay ang Iglesya ay ang Kaharian ng Diyos sa lupa, ang pagtitipon ng kanyang bayan at ang pangunahing paraan kung paano siya nagbibigay ng biyaya sa mga tapat sa kanya. Ayon sa Kasulatan, may pangunahing papel ang Iglesya sa pagsisimula at pagpapanatili ng ating kaugnayan sa Diyos.
At ngayon sinasabi ko sa iyo na ikaw si Pedro.16:18 Pedro: Ang ibig sabihin, “bato”. At sa batong ito, itatayo ko ang aking iglesya, at hindi ito malulupig kahit ng kapangyarihan ng kamatayan.
Dahil ang iglesya ay nagmula sa Lumang Tipan, hindi ito bagong institusyon. Ito ang parehong bayan ng tipan. Laging may sariling bayan ang Diyos, na tinawag sa iba’t ibang pangalan sa buong kasaysayan. Ang mahalaga, ang Iglesya ay laging bahagi ng plano ng Diyos para sa mundo.
Kapag tinitingnan natin kung paano lumago ang Iglesya mula sa Lumang Tipan tungo sa Katawan ni Kristo sa Bagong Tipan, malinaw sa atin na ang Diyos ang nag-iingat dito. Umiiral ang Iglesya dahil ito ang nais ng Diyos, at dahil naglilingkod ito sa mga layunin ng Diyos. Hindi ito imbensiyon ng tao at hindi paglihis sa Bibliya. Ang Iglesya ay ang nobya ni Kristo at ang Katawan ni Kristo; minamahal ito ng Diyos at inilaan upang maglingkod sa kanya at para sa kanyang kaluwalhatian.
Sa maraming paraan, iba ang buhay ng iglesya ngayon sa buhay ng mga unang mananampalataya at ng mga mananampalataya noong isinulat ang Kredo ng mga Apostol. Ngunit hindi nagbago ang diwa ng iglesya. Pinagsasama pa rin nito ang bayan ng tipan ng Diyos. Gaya noon, ito ang sisidlang pinili ng Diyos upang dalhin sa mundo ang Magandang Balita at gawing Kaharian ng Diyos sa lupa ang mundo. Tayo, ang Iglesya, ay banal sa Panginoon. Tayo ang kanyang Kaharian. Tayo ang kanyang bayan. Sa kanya, tayo ay iisa sa isa’t isa. At sa pamamagitan natin, kumikilos ang Panginoon mismo.
Kaligtasan
Mahal natin ang ating dakilang Diyos — ang Ama, ang Anak at ang Banal na Espiritu. Pinahahalagahan natin ang Iglesyang nilikha niya. Ngunit ang pinakadakila nating kagalakan ay ang Magandang Balita na mayroon tayong pangako ng kaligtasan. Nagagalak tayong makatiyak na mahal tayo ng Diyos, na pinatatawad niya ang ating mga kasalanan at naghanda siya ng kahanga-hangang kinabukasan para sa atin, sa mundong ito at sa mundong darating.
Sumasampalataya ako… sa kapatawaran ng mga kasalanan
Kinikilala ng mga Kristiyanong naniniwala sa katotohanan ng Bibliya na ang isa sa pangunahing suliraning kinailangang lutasin ng kamatayan ni Hesus ay ang suliranin ng kasalanan. Inihihiwalay tayo ng kasalanan sa mga pagpapala ng Diyos at nagdadala ito sa atin ng sumpa ng Diyos. At hindi natin kayang lutasin ang suliraning ito nang mag-isa. Kapag sinasabi nating suliranin ng kasalanan, ang ibig nating sabihin ay nagdadala ng ating pagkondena ang kasalanan. At kung nasa labas tayo ni Kristo, wala tayong paraan upang maalis ang kasalanan o ang mga bunga nito.
Ang lahat ng nagkakasala ay lumalabag sa Kautusan ng Diyos dahil ang kasalanan ay paglabag sa Kautusan.
Inilagay ng kasalanan ang sangkatauhan sa ilalim ng sumpa ng Diyos, sinira ang ating pakikisama sa Diyos at ginawa tayong walang kakayahang makipagkasundo sa kanya nang mag-isa. Hinatulan tayo nito sa walang hanggang kaparusahan, at ang Diyos lamang, sa kanyang awa, ang nakitang marapat na magpadala sa atin ng isang Manunubos.
Napakaseryoso talaga ng suliranin ng kasalanan. Ang buong sangkatauhan ay hinatulan ng kaparusahan at pagkawasak. Hindi natin maililigtas ang ating sarili. Itinakda tayong pasanin ang parusa ng Diyos magpakailanman. Hindi natin kayang makuhang muli ang kanyang kagandahang-loob o matakpan sa anumang paraan ang ating kasalanan. Kung wala ang maawaing kapatawaran ng Diyos, wala tayong pag-asa ng kaligtasan.
Sapagkat dahil sa biyaya ng Diyos ay naligtas kayo nang sumampalataya kayo kay Kristo. Kaloob ito ng Diyos, at hindi galing sa inyo. Hindi ito nakasalalay sa mabubuti ninyong gawa, upang walang maipagmalaki ang sinuman.
Mahal tayo ng Ama gaya ng pagmamahal ni Hesus. Ang plano ng ating kaligtasan ay hindi kay Hesus kundi sa Ama. Ang Ama ang nagpadala sa Anak upang mamatay para sa atin. Napakalaki ng pag-ibig ng Ama sa atin kaya para sa ating kaligtasan, malaya niyang pinili na ihandog ang kanyang Anak.
“Ganito kamahal ng Diyos ang sanlibutan: Ibinigay niya ang kanyang kaisa-isang Anak, upang ang sinumang sumasampalataya sa kanya ay hindi mapahamak, kundi magkaroon ng buhay na walang hanggan.
Malinaw na itinuturo ng Kasulatan na hindi pinatatawad ng Diyos ang mga kasalanan ng bawat tao. May mga tumatanggap ng kapatawaran, may mga hindi. Bakit ganoon? Mula sa pananaw nating mga tao, ang dahilan ay karaniwang may kasamang elemento ng personal na pananagutan ang kapatawaran. Sa pangkalahatan, ang mga taong tumutupad sa pananagutang ipinataw sa kanila ay tumatanggap ng kapatawaran; ang mga umiiwas sa pananagutang ito ay walang kapatawaran.
Ngunit kung ipinagtatapat natin sa Diyos ang ating mga kasalanan, matapat siyang magpapatawad sa ating mga kasalanan at maglilinis sa lahat ng ating kasamaan sapagkat siyaʼy matuwid.
Sumasampalataya kami… sa pagkabuhay na mulî ng nangamatay na tao
Nakikita rin natin na malinaw na itinuturo ng Kasulatan na sa Ikalawang Pagparito ni Kristo, hindi lamang ang ating mga kaluluwa kundi pati ang ating mga katawan ay luluwalhatiin.
Namamatay ang ating katawan dahil sa kasalanan; ang pisikal na kamatayan ay parusa sa kasamaan ng tao at sa pagkahulog. Ngunit ipinapahayag ng Magandang Balita ang muling pagsilang ng ating katawan. Sinasabi nitong dumating si Hesus upang tubusin ang buong tao — kapwa kaluluwa at katawan. At ang pagkabuhay na muling ito ay puno ng kaluwalhatian. Ito ang dahilan ng ating dakilang kagalakan at tagumpay. Sa pagkabuhay na muli ng ating mga katawan, sa wakas ay maipapahayag na natin ang pangwakas na tagumpay laban sa kamatayan. Sa wakas ay matatanggap na natin ang lahat ng pagpapalang inihanda ng Diyos para sa atin sa bagong langit at bagong lupa. At sa wakas ay makikita na natin ng ating sariling mga mata ang tagumpay ni Hesukristo.
Sumasampalataya kami… sa buhay na walang-hanggán.
Sa isang banda, nagsisimula ang buhay na walang hanggan para sa atin sa sandaling tayo ay ipinanganak na muli. Binuhay ang ating espiritu at hindi na ito mamamatay kailanman. Sa kabilang banda, hindi pa ganap na magsisimula ang buhay na walang hanggan hanggang sa mabuhay ring muli ang ating katawan sa pagkabuhay na muli.
Sapagkat kalooban ng aking Ama na ang lahat ng kumikilala at sumasampalataya sa akin na kanyang Anak ay magkaroon ng buhay na walang hanggan, at bubuhayin ko silang muli sa huling araw.”
Sa isang pakahulugan, tama ngang sabihin na ang buhay na walang hanggan para sa ating kaluluwa ay nagsisimula sa buhay na ito, sa sandaling tayo ay ipinanganak na muli. Ngunit hindi natin makakamit ang ganap na buhay hangga’t hindi pa nabubuhay na muli ang ating mga katawan sa Araw ng Paghuhukom. Saka pa lamang magiging buháy sa harap ng Diyos ang ating buong pagkatao. Hanggang doon, nalalasahan lamang natin nang una ang buhay na walang hanggan, salamat sa pagtubos sa ating mga kaluluwa. Kaya kapag nabigyan na rin ng bagong buhay ang ating mga katawan, saka lamang tayo mabubuhay sa paraang binalak ng Diyos mula sa simula.